Önalım (ŞUFA) Davaları Alanında Sorulmuş Sorular

Cevap19:Mesela bir paydaş payını üçüncü bir kişiye devretmek ister ancak diğer paydaşların önalım hakkı nedeniyle satım sözleşmesi yerine bunu bağışlama olarak gösterir ve bu sayede önalım hakkının kullanılmasını engelleme düşüncesindedir. İşte bu muvazaalı bir işlemdir. Bağışlama muvazaa nedeniyle, satış tapuda yapılmadığından geçersizdir. Dolayısıyla paydaşların önalım hakkı bertaraf edilmemiş olur.

 

18:Önalım davasından sonra verilen mahkeme kararının kesinleşmesiyle söz konusu pay mülkiyeti de devredilmiş olur. Sonradan yapılan tescil ise kurucu olmayıp, açıklayıcıdır.

 

Cevap17:Önalım davasında asliye hukuku mahkemesi görevlidir. Yetkili mahkeme ise taşınmazın bulunduğu yer mahkemesidir

Cevap16:Satış vaadi sözleşmesi ile taşınmaz malın ileride satışına ilişkin bir ön sözleşme gerçekleşmiş olur. Bu nedenle taşınmaz satış vaadi sözleşmesi bir satış sözleşmesi olmayıp, diğer paydaşlar için bir önalım hakkı doğurmaz.

 

Cevap15:Trampa; taraflardan birinin bir şeyin mülkiyetini devretme borcuna karşılık, karşı tarafın para yerine bir şeyin mülkiyetini geçirme borcu altıda olduğu sözleşmeye denir. Dolayısıyla bir satım sözleşmesi olmayan trampa paydaşlara önalım hakkı vermez.

Cevap14:Önalım hakkının kullanılabilmesi için paydaşlardan birinin payını üçüncü bir kişiye yani paydaş olmayan kişilere satması gerekmektedir. Dolayısıyla paydaşlar arasında yapılan satışlarda önalım hakkı kullanılamayacaktır.

 

Cevap13:Bir taşınmaz payının idarece kamulaştırılması diğer paydaşlarca önalım kullanılma hakkını vermez.

 

Cevap12:Fiili taksim halinde ortaklarca fiilen taksimleri yapılan ve her ortağın bu fiilen taksim ettiği payı kullanma hali söz konusudur. Medeni Kanundaki dürüstlük ilkesine göre bu şekilde fiilen taksimi yapılan taşınmaz payının satışı halinde ortaklar önalım hakkına sahip olmazlar.

Cevap11:Cebri artırma malikin rızası olmaksızın yapılan satışlardır. Medeni Kanuna göre cebri artırmayla yapılan satışlar, paydaşlara ön alım hakkı vermez.

Cevap10:Bağışlamada bağışlanana karşılıksız olarak bir mal devri yapılır. Dolayısıyla bir satım sözleşmesi söz konusu olmayıp, yapılan bağışlama paydaşlara önalım hakkı vermez.

 

Cevap9:Tapuya şerh edilen önalım hakkı herkese karşı ileri sürülebilir. Fakat şerhin verilmesi taşınmazın satımına engel olmaz; şöyle ki şerh, satın alan sonraki maliklere karşı önalım hakkını ileri sürme imkanı verir. Şerhin etkisi, şerhin verildiği tarihin üzerinden 10 yıl geçmekle sona erer.

 

Cevap8:Sözleşmeden doğan önalım hakkı tapu kütüğüne şerh verilerek üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilecektir. Tapuya şerh verilmeyen ön alım sözleşmeleri ise sadece sözleşmenin tarafı olan asıl malike karşı ileri sürülür.

Cevap7:Önalım sözleşmeleri için resmi şekilde yapılması mecburi olmayıp, adi yazılı şekilde de yapılabilir.

6:Yasal önalım hakkı alıcıya karşı dava açılarak kullanılır. Önalım hakkı sahibi, adına payın tesciline karar verilmeden önce, satış bedeli ile alıcıya düşen tapu giderlerini, hâkim tarafından belirlenen süre içinde hâkimin belirleyeceği yere nakden yatırmakla yükümlüdür.

5:Feragatin, resmi şekilde ve tapu kütüğüne şerh verilerek yapılması gerekmektedir. Ancak belirli olan bir satış için önalım hakkından vazgeçmenin yazılı şekilde yapılması yeterlidir. Bu vazgeçme satıştan evvel yahut sonra yapılabilir.

 

Cevap4:Tapu kütüğüne şerh verilen sözleşmeden doğan önalım hakkı sözleşmede belirtilen koşullardan her malike karşı ileri sürülebilir. Şerhin etkisi her durumda, şerhin verildiği tarihin üzerinden on yıl geçmekle sona erer. Yasal önalım hakkının kullanılmasına ve vazgeçmeye ilişkin hükümler sözleşmeden doğan önalım hakkında da uygulanır.

Cevap3:Yapılan satış, alıcı veya satıcı tarafından diğer paydaşlara noter aracılığıyla bildirilir. Önalım hakkı satışın hak sahibine bildirildiği tarihin üzerinden 3 ay ve her halde satışın üzerinden 2 yıl geçmekle düşer.

Cevap2:Paylı mülkiyette bir paydaşın taşınmaz üzerindeki payını tamamen veya kısmen üçüncü kişiye satması hâlinde, diğer paydaşlar önalım hakkını kullanabilirler. Bu sebeple önalım hakkı devir hakkının kısıtlaması sonucunu doğurur. Bu hakkın kullanılması nedeni ile önalım hakkı sahibi alıcının, bedele ilişkin yükümlülüğü, hakka konu olan payın kullanıldığı tarihteki değeri olmalıdır. Cebri artırmayla yapılan satışlarda önalım hakkı kullanılmayacağı gibi, bağış suretiyle yapılan temliklerde de önalım hakkı kullanılmaz. Aynı şekilde paydaşlardan birine yapılan satışlarda da önalım hakkı kullanılmaz.

 

Cevap1:Önalım hakkı, taşınmaz malikinin bir üçüncü kişiye satması halinde, önalım hakkı sahibine tek taraflı beyanı ile taşınmazın alıcısı olabilme yetkisi veren yenilik doğuran bir haktır. Önalım hakkı hukukumuzda yasal önalım ve sözleşmeden doğan önalım hakkı olarak ikiye ayrılır.